Begrippen-glossarium — Energie en verduurzaming A-Z

Alle energie- en verduurzaming-begrippen die je tegenkomt op deze site, in alfabetische volgorde uitgelegd. Klik door naar de cornerstone-gids voor de complete uitwerking.

A

ACM (Autoriteit Consument & Markt)

Toezichthouder die energieleveranciers monitort op tarieven en gedrag. Publiceert kwartaal-rapporten over terugleverkosten per leverancier.

All-electric warmtepomp

Warmtepomp zonder gas-backup. Werkt volledig op elektriciteit. Vereist meestal goede isolatie + lage-temperatuur-systeem (vloerverwarming). Zie Warmtepomp-gids.

Arbitrage (dynamisch contract)

Verschil tussen lage spotprijs (laad-moment) en hoge piekprijs (ontlaad-moment). Thuisbatterij + dynamisch contract = €50-150/jr extra. Zie Dynamisch contract.

B

BTW-teruggave zonnepanelen

21% BTW op nieuwe zonnepanelen kun je terugvragen via opgave als particuliere ondernemer (€1.000-1.400 gemiddeld). Regeling tot eind 2026 zeker; daarna onzeker.

C

CO₂-equivalent

Eenheid om broeikasgassen te vergelijken. 1 kWh stroom in NL = ~0,4 kg CO₂eq (2026). Belangrijk voor energielabel-berekening.

COP (Coefficient of Performance)

Rendement-coëfficiënt warmtepomp. COP 4 = 1 kWh stroom levert 4 kWh warmte. Lucht-water 3-4; geo 4,5-5,5.

D

Dynamisch energiecontract

Contract met per uur wisselende stroomprijs (EPEX-spot). Loont bij flexibel verbruik. Top-3: Frank, Tibber, ANWB. Volledige vergelijking.

E

Eigen-verbruik (zonnepanelen)

Percentage opgewekte zonnestroom dat je direct zelf verbruikt. Zonder batterij ~30%, met 5 kWh batterij ~70%. Bepalend voor rendement post-2027.

Energielabel

A++++ (best) tot G (slecht), volgens NTA8800. Bepaalt o.a. verduurzamingshypotheek-ruimte.

EPEX-spotmarkt

Europese day-ahead-stroommarkt. Bepaalt het uurtarief van dynamische contracten. Volatiel: €0,00-€0,40/kWh.

H

Hybride warmtepomp

Lucht-water warmtepomp gecombineerd met bestaande CV-ketel. Pomp doet 60-70%, ketel pakt over op koude dagen. Lage-drempel-instap, ISDE €1.800-2.700. Zie Warmtepomp-gids.

I

IRR (Internal Rate of Return)

Effectief rendement-percentage op investering, rekening houdend met tijdwaarde van geld. Voor verduurzaming: IRR > 8% = goede investering, > 12% = sterk.

ISDE (Investeringssubsidie Duurzame Energie)

Rijkssubsidie voor warmtepomp, isolatie, ventilatie, warmtenetaansluiting. Budget 2026: €509M. Aanvraag via RVO. Volledige uitleg.

K

kWh (kilowattuur)

Eenheid stroomverbruik. 1 kWh = 1 wasmachine-cyclus of ~6 uur LED-lamp. Gemiddeld NL-gezin verbruikt 3.500 kWh/jaar.

kWp (kilowattpiek)

Maximaal vermogen zonnepanelen onder ideale omstandigheden. 1 kWp = ~950 kWh opwek/jaar in NL. Standaard huis-installatie: 4-6 kWp.

N

Netbeheerder

Bedrijf dat het stroomnet onderhoudt (Liander, Stedin, Enexis, etc.). NIET hetzelfde als energieleverancier. Netbeheer-kosten zijn vast (geen keuze).

NHG (Nationale Hypotheek Garantie)

Garantie tot €498.200 (2026) die hypotheek-rente verlaagt. Verduurzamingsruimte komt daar bovenop. Zie Hypotheek-gids.

NPV (Net Present Value)

Netto contante waarde — totale waarde van alle toekomstige cashflows, gedisconteerd naar nu. Positief = winstgevend. Default discontovoet 4% reëel.

P

P1-poort (slimme meter)

Uitleespoort op slimme meter voor real-time verbruiks-data. Nodig voor HomeWizard, Tibber-app, smart-laden.

R

RVO (Rijksdienst voor Ondernemend Nederland)

Behandelt ISDE-subsidie-aanvragen en publiceert wekelijks budgetstatus.

S

Saldering

Tot 31-12-2026: opgewekte zonnestroom 1-op-1 wegstrepen tegen verbruik. Vanaf 1-1-2027: gestopt. Volledige uitleg.

SDE++ (Stimulering Duurzame Energieproductie)

Subsidie voor zakelijke / VvE-energieprojecten. Niet voor particulieren (zie ISDE voor particulier).

T

Terugleverkosten

Extra kosten die leveranciers vragen voor teruggeleverde stroom. €37-120/jaar afhankelijk van leverancier. Per-leverancier vergelijking.

Terugleververgoeding

Vergoeding die leverancier betaalt voor teruggeleverde stroom. Wettelijk minimum 50% van leveringstarief tot 2030 (~€0,12/kWh in 2026).

TVT (Terugverdientijd)

Aantal jaren tot investering is terugverdiend via besparing. Eenvoudig = capex / jaarlijkse besparing. Houdt geen rekening met tijdwaarde geld (zie IRR + NPV).

V

V2H (Vehicle-to-Home)

EV als thuisbatterij gebruiken. In 2026 nog beperkt in NL (Wallbox Quasar, dcbel). Verwacht doorbraak 2027-2028.

Verduurzamingshypotheek

Extra hypotheek-ruimte (€7k-35k) voor energiebesparende maatregelen. Volledige gids.

Z

Zonneboiler

Buisvormige collectoren op het dak die water verwarmen via zonne-energie. ISDE-subsidie €500-800. Niet hetzelfde als zonnepanelen (die maken stroom).

🔍 Begrip mist?

Mail ons via info@mijnenergierapport.nl als je een begrip mist in deze lijst — we voegen het binnen 5 werkdagen toe.

Laatste update: 17 mei 2026 — maandelijks aangevuld.